GOVISEC
Ana sayfa / Blog / İş Sürekliliği Planı Nedir, Nasıl Hazırlanır?
Blog

İş Sürekliliği Planı Nedir, Nasıl Hazırlanır?

İş sürekliliği planı, bir kesinti anında kritik faaliyetlerin kabul edilebilir sürede ve düzeyde nasıl sürdürüleceğini anlatan belgedir. Plandan önce yapılması gerekenler, hazırlama adımları, plan başlıkları ve sık yapılan hatalar.

O
ORHAN ŞAHİN Yayın: 2026-10-30
LinkedIn

İş sürekliliği planı nedir?

İş sürekliliği planı (İSP, İngilizcede Business Continuity Plan, BCP), bir kesinti yaşandığında kimin ne yapacağını, öncelikli faaliyetlerin hangi sırayla, hangi kaynaklarla ve ne kadar sürede yeniden başlatılacağını adım adım anlatan dokümante prosedürlerdir. ISO 22301:2019'da planlar ve prosedürler madde 8.4'te düzenlenir.

Plan, iş sürekliliği yönetim sisteminin (ISYS) bir çıktısıdır; sistemin tamamı değildir. Standardın bütününü ve ISYS kavramını anlatan rehber: ISO 22301 nedir?

Plandan önce yapılması gerekenler

  • İş etki analizi (BIA): öncelikli faaliyetler, kesintiye dayanma süreleri (MTPD), kurtarma süresi (RTO) ve veri kaybı hedefi (RPO) belirlenir.
  • Risk değerlendirmesi: öncelikli faaliyetleri kesintiye uğratabilecek riskler ve senaryolar ortaya konur.
  • Strateji ve çözümler: personel, çalışma alanı, BT, tedarikçi ve bilgi için kurtarma seçenekleri seçilir ve yönetimce onaylanır.

Bu adımlar atlanırsa plan, gerçek önceliklere değil varsayımlara dayanır. Bu nedenle plan yazımı genellikle analiz ve strateji çalışmalarının ardından gelir.

Hangi planlar hazırlanır?

  • Kriz yönetim planı: üst yönetimin kesinti anındaki karar ve koordinasyon yapısı.
  • Kriz iletişim planı: çalışanlar, müşteriler, tedarikçiler, otoriteler ve medya ile iletişim.
  • Faaliyet veya birim kurtarma planları: her öncelikli faaliyetin RTO içinde yeniden başlatılması.
  • BT felaket kurtarma planı: sistemlerin ve verilerin geri getirilmesi; iş sürekliliği planının bir parçasıdır, yerine geçmez.

İş sürekliliği planı nasıl hazırlanır? Adım adım

  1. 01

    1. Kapsam ve sahiplik: planın hangi lokasyon, faaliyet ve senaryoları kapsadığı ve plan sahibi belirlenir.

  2. 02

    2. Müdahale yapısı: kriz ekibi, kurtarma ekipleri, yedekleri ve yetkileri tanımlanır.

  3. 03

    3. Devreye alma kriterleri: planın hangi durumda, kimin kararıyla devreye alınacağı yazılır.

  4. 04

    4. Kurtarma adımları: öncelikli faaliyetler için RTO sırasına göre adım adım görevler, sorumlular ve süreler belirlenir.

  5. 05

    5. Kaynaklar ve bağımlılıklar: alternatif çalışma alanı, ekipman, uygulamalar, veriler, kritik tedarikçiler ve iç bağımlılıklar listelenir.

  6. 06

    6. İletişim: güncel iletişim listeleri ve hazır mesaj şablonları eklenir.

  7. 07

    7. Normale dönüş: kesinti bittiğinde normal işleyişe geçiş ve planın kapatılma adımları yazılır.

  8. 08

    8. Onay, dağıtım ve erişim: plan onaylanır; kesinti anında erişilebilecek biçimde (ör. çevrimdışı veya basılı kopya) ilgili kişilere ulaştırılır.

Plan şablonunda bulunması gereken başlıklar

  • Amaç, kapsam ve hedefler
  • Devreye alma kriterleri ve karar yetkisi
  • Roller, sorumluluklar ve yedek kişiler
  • İletişim listeleri (iç ve dış)
  • Öncelikli faaliyetler, RTO ve asgari hizmet düzeyleri
  • Adım adım kurtarma prosedürleri
  • Kaynak ihtiyaçları ve iç/dış bağımlılıklar
  • Raporlama ve kayıt tutma
  • Normale dönüş ve planın kapatılması
  • Sürüm bilgisi, onay ve gözden geçirme tarihi

Sık yapılan hatalar

  • Güncellenmeyen iletişim listeleri ve ayrılmış çalışanların planda kalması
  • Tek bir kişiye bağımlı adımlar; yedek kişinin tanımlanmaması
  • Planın yalnızca kesintide erişilemeyecek bir sistemde saklanması
  • BT felaket kurtarma planının iş sürekliliği planı sanılması
  • Planın hiç sınanmaması

Test ve güncelleme

ISO 22301, planların bir tatbikat programıyla planlı aralıklarla ve önemli değişikliklerde sınanmasını ister (madde 8.5). Masa başı tatbikatlar, simülasyonlar ve fiili geçiş testleri planın gerçekte işleyip işlemediğini gösterir. Plan; organizasyon, sistem veya tedarikçi değişikliklerinden ve her tatbikattan sonra gözden geçirilmelidir.

Kısa örnek (yalnızca açıklama amaçlıdır): Merkez ofise erişim bir gün boyunca mümkün değilse, plan kriz ekibinin toplanma yerini ve saatini, müşteri hizmetlerinin uzaktan çalışmaya kaç saat içinde geçeceğini, hangi uygulamaların öncelikle erişime açılacağını ve müşterilere hangi mesajın kimin onayıyla gönderileceğini önceden tanımlar.

Plan hazırlığı, iş etki analizi ve tatbikatlarla birlikte kurulum desteği için: ISO 22301 Danışmanlığı.

SSS

Sık sorulan sorular

01İş sürekliliği planı nedir?

İş sürekliliği planı, bir kesinti anında kritik faaliyetlerin kabul edilebilir sürede ve düzeyde nasıl sürdürüleceğini; kimin ne yapacağını ve hangi kaynakların kullanılacağını adım adım anlatan dokümante prosedürlerdir.

02İş sürekliliği planı ile felaket kurtarma planı arasındaki fark nedir?

Felaket kurtarma planı BT sistemlerinin ve verilerin geri getirilmesine odaklanır. İş sürekliliği planı ise insanları, süreçleri, tesisleri ve tedarikçileri de kapsar; felaket kurtarma planı onun bir parçasıdır.

03İş sürekliliği planı ne sıklıkla güncellenmeli?

Planlı aralıklarla ve organizasyon, sistem veya tedarikçi değişikliklerinden sonra güncellenmelidir. Her tatbikatın ardından da gözden geçirilmesi gerekir; uygulamada en az yılda bir gözden geçirme yaygındır.

04İş sürekliliği planı için iş etki analizi şart mı?

Evet. Öncelikli faaliyetler, kurtarma süreleri (RTO) ve gerekli kaynaklar iş etki analiziyle belirlenir. Analiz olmadan hazırlanan plan varsayımlara dayanır.

05İş sürekliliği planı ile ISO 22301 aynı şey mi?

Hayır. Plan, ISO 22301'e göre kurulan iş sürekliliği yönetim sisteminin çıktılarından biridir. Standart; bağlam, liderlik, iş etki analizi, tatbikat, iç denetim ve iyileştirme gibi planın etrafındaki tüm yapıyı kapsar.

ISO 22301 Nedir? →

Bu yazıyı paylaşınLinkedInXE-posta
İletişim

Bu konuda desteğe mi ihtiyacınız var?

Kurumunuzun durumuna göre yol haritasını birlikte çıkaralım.

Teklif Al

İhtiyacınızı kısaca yazın; uzman ekibimiz size dönsün.